Eksponat grudnia 2018

Wybierz z archiwum:

Album Józefa Kaczmarczyka nr inrentarzowy MZ 440/S

 14 grudnia Górnik Zabrze obchodzi 70. urodziny. W związku z tym jako eksponat miesiąca wybraliśmy unikatowy album ze zdjęciami, obrazującymi pierwsze lata istnienia najbardziej utytułowanego klubu w Polsce.

Album należał do Józefa Kaczmarczyka i był tworzony w drugiej połowie lat 40. oraz w pierwszej połowie kolejnej dekady, w związku z czym jest bezcennym źródłem wiedzy o pierwszych latach istnienia Górnika. Kim był jego właściciel? Józef Kaczmarczyk urodził się w przedwojennym Zabrzu (wtedy Hindenburgu) 25 stycznia 1931 roku.

J. K.

Wraz z rodzicami mieszkał w dzielnicy Zaborze, ojciec Ernest był czołowym piłkarzem najlepszego przedwojennego klubu w mieście, Preussen Zabrze. W tym klubie Józef zaczynał karierę jako trampkarz, by po II wojnie światowej grać w Pogoni Zabrze. Kiedy w 1948 roku Pogoń była jednym z czterech klubów, z których powstał Górnik, Józef Kaczmarczyk w naturalny sposób stał się piłkarzem nowego podmiotu sportowego w Zabrzu. W Górniku grał, z krótką przerwą na służbę wojskową w Wawelu Kraków, do 1960 roku. Przeszedł więc długą drogę od pierwszych meczów w A-klasie po awans do I ligi, premierowy mecz z Ruchem, pierwsze mistrzostwo Polski. W najwyższej klasie rozgrywkowej rozegrał 41 meczów, dwa razy został mistrzem kraju (1957, 1959). Jego karierę przerwało brutalne aresztowanie na przełomie 1959 i 1960 roku za rzekomo „wrogą postawę wobec Polski Ludowej i gloryfikowanie faszyzmu”.

Wszystko za sprawą donosu. Na nic zdały się zeznania kolegów, którzy nie potwierdzili oskarżeń, Józef Kaczmarczyk został aresztowany i spędził w więzieniu kilkanaście miesięcy. Był to koniec jego kariery, na boisko już nie wrócił, pracował w kopalni Zabrze. Dopiero po zmianach ustrojowych w 1990 roku można było pisać o wyrządzonej mu krzywdzie.Album 1

Józef Kaczmarczyk dostał karnet z rąk prezesa Zygfryda Wawrzynka, jednak wkrótce zmarł (5 kwietnia 1991 roku). Album przez lata znajdował się w rodzinnych dokumentach żony Józefa Kaczmarczyka, która przed śmiercią przekazała go do działu sportu Muzeum Miejskiego w Zabrzu, którego jest bezcennym eksponatem.

W albumie o formacie 25 cm na 18 cm znajduje się 144 zdjęć z lat 1947-1956. Pierwsza część to fotografie z czasu gry Józefa Kaczmarczyka jeszcze w Pogoni Zabrze, jednak zdecydowana większość obejmuje czas gry w Górniku. Wiele fotografii nigdy wcześniej nie było publikowanych, stąd jego bezcenna wartość. Album zawiera zdjęcia z meczów, zgrupowań, ale też fotografie prywatne, pokazujące w pigułce historię jego właściciela oraz Górnika Zabrze. Z jednej strony są zdjęcia z meczów Górnika przeciwko klubom z niższych lig, ale też z pierwszego wyjazdu drużyny na zagraniczne tournée do Związku Radzieckiego.

album 3

 

Dariusz Czernik

 



Liczba gości na stronie: 3729022
Projekt i wykonanie serwisu agencja red Jungle